Xa Cách
(Xuân Diệu)

Có một bận, em ngồi xa anh quá,
Anh bảo em ngồi xích lại gần hơn .
Em xích gần thêm một chút: anh hờn .
Em ngoan-ngoãn xích gần thêm chút nữa .

Anh sắp giận, em mỉm cười, vội vã
Đến kề anh, và mơn trớn: "Em đây !"
Anh vui liền; nhưng bỗng lại buồn ngay .
Vì anh nghĩ: thế vẫn còn xa lắm

Đôi mắt của người yêu, ôi vực thẳm !
Ôi trời xa, vừng trán của người yêu !
Ta thấy gì đâu sau sắc yêu kiều
Mà ta riết giữa đôi tay thất vọng.

Dầu tin tưỡng: chung một đời, một mộng.
Em là em; anh vẫn cứ là anh .
Có thể nào qua Vạn Lý Trường Thành
Của hai vũ trụ chứa đầy bí mật .

Thương nhớ cũ trôi theo ngày tháng mất
Quá khứ anh; anh không nhắc cùng em
Linh hồn ta còn u ẩn hơn đêm
Ta chưa thấu, nữa là ai thấu rõ .

Kiếm mãi, nghi hoài, hay ghen bóng gió,
Anh muốn vào dò xét giấc em mơ .
Nhưng anh giấu em những mộng không ngờ,
Cũng như em giấu những điều quá thực ...

Hãy sát đôi đầu ! Hãy kề đôi ngực !
Hãy trộn nhau đôi mái tóc ngắn dài !
Những cánh tay ! Hãy quấn riết đôi vai !
Hãy dâng cả tình yêu lên sóng mắt !

Yêu

 (Xuân Diệu)

Yêu là chết trong lòng một ít
Vì mấy khi yêu mà đã được yêu
Cho rất nhiều song nhận chẳng bao nhiêu
Người ta phụ, hoặc thờ ơ, chẳng biết

Phút gần gũi cũng như giờ chia biệt
Tưởng trăng tàn, hoa tạ với hồn tiêu
Vì mấy khi yêu mà chắc được yêu!
- Yêu, là chết trong lòng một ít

Học lạc lối giữa u sầu mù mịt
Những người si theo dõi dấu chân yêu
Và cảnh đời là sa mạc cô liêu
Và tình ái là sợi dây vấn vít
Yêu, là chết ở trong lòng một ít

Cảm xúc

 (Xuân Diệu)

Làm thi sĩ, nghĩa là ru với gió
Mơ theo trăng, và vơ vẩn cùng mây
Để linh hồn ràng buộc bởi muôn dây
Hay chia sẻ bởi trăm tình yêu mến

Đây là quán tha hồ muôn khách đến
Đây là bình thu hợp trí muôn hương
Đây là vườn chim nhả hạt mười phương
Hoa mật ngọt chen giao cùng trái độc

Đôi giếng mắt đã chứa trời vạn hộc
Đôi bờ tai nào ngăn cản thanh âm
Của vu vơ nghe mãi tiếng kêu thầm
Của xanh thắm thấy luôn màu nói sẽ

Tay ấp ngực dò xem triều máu lệ
Nghìn trái tim mang trong một trái tim
Để hiểu vào giọng suối với lời chim
Tiếng mưa khóc, lời reo tia nắng động

Không có cánh nhưng vẫn thèm bay bổng
Đi trong sân mà nhớ chuyện trên trời
Trút ngàn năm trong một phút chơi vơi
Ngắm phong cảnh giữa hai bề lá cỏ

Tôi chỉ là một cây kim bé nhỏ
Mà vạn vật là muôn đá nam châm
Nếu hương đêm say dậy với trăng rằm
Sao lại trách người thơ tình lơi lả ?

Giọng Nói

 (Xuân Diệu)

Em ngồi ríu rít ở sau xe,
Em nói, lòng anh mãi lắng nghe
Thỉnh thoảng tiếng cười em lại điểm
Đời vui khi được có em kề,

Ôi giọng sao mà rất mến thương
Êm như giếng mát đến soi gương.
Dù ai tốt tiếng như ca hát
Cũng chẳng bằng em giọng nói thường.

Gió thổi nhiều khi giọng nói bay
Không cần nghĩa chữ vẫn nghe hay.
Sau xe, những tiếng em phơ phất
Cởi hết ưu phiền gởi gió mây.

Ước được ngàn năm nghe giọng ấy,
Đèo em đi mãi cuối không gian!
_Và khi không nói, em im lặng
Anh vẫn nghe hay tựa tiếng đàn.

Phải Nói

 (Xuân Diệu)

"Yêu tha thiết , thế vẫn còn chưa đủ ?
Anh tham lam , anh đòi hỏi quá nhiều .
Anh biết rồi , em đã nói em yêu ;
Sao vẫn muốn nhắc mọi lời đã cũ ? "

Yêu tha thiết , thế vẫn còn chưa đủ ,
Nếu em yêu mà chỉ để trong lòng ;
Không tỏ hay , yêu mến cũng là không .
Và sắc đẹp chỉ làm bằng cẩm thạch .
Anh thèm muốn vô biên và tuyệt đích ,
Em biết không ? Anh tìm kiếm em hoài .
Sự thật ngày nay không thật đến ngày mai ...
Thì ân ái có bao giờ lại cũ ?

Yêu tha thiết , thế vẫn còn chưa đủ ,
Phải nói yêu , trăm bận đến nghìn lần ;
Phải mặn nồng cho mãi mãi đêm xuân ,
Đem chim bướm thả trong vườn tình ái .

Em phải nói , phải nói , và phải nói
Bằng lời riêng nơi cuối mắt , đầu mày ,
Bằng nét vui , bằng vẽ thẹn , chiều say ,
Bằng đầu ngả , bằng miệng cười , tay riết ,
Bằng im lặng , bằng chi anh có biết !
Cốt nhất là em chớ lạnh như đồng ,
Chớ thản nhiên bên một kẻ cháy lòng ,
Chớ yên ổn như mặt hồ nước ngủ .

Yêu tha thiết , thế vẫn còn chưa đủ .
1936